یکشنبه ۳۱ خرداد ۱۴۰۵ - ۱۱:۳۹
آثار تدریجی گناه بر قلب انسان / سه گروهی که امیدی به نجات آنان نیست

حجت‌الاسلام والمسلمین توکل با بیان اینکه گناه آثار تدریجی اما عمیقی بر روح انسان برجای می‌گذارد، خاطرنشان کرد: گناه در ابتدا تنها نقطه‌ای تاریک بر قلب انسان ایجاد می‌کند و اگر با توبه و بازگشت به خداوند پاک نشود، این تاریکی سراسر دل را فرا می‌گیرد.

به گزارش خبرگزاری حوزه، حجت‌الاسلام والمسلمین سیدرحیم توکل در مراسم عزاداری شب ششم ماه محرم الحرام که در هیئت فاطمیه قم برگزار شد با اشاره به کلام نورانی امیرالمؤمنین حضرت علی علیه‌السلام مبنی بر اینکه «فِی تَقَلُّبِ الأَحْوَالِ عُلِمَ جَوَاهِرُ الرِّجَالِ» اظهار کرد: دگرگونی‌های زمانه و فراز و نشیب‌های زندگی، عرصه‌ای است که در آن حقیقت و گوهر وجودی انسان‌ها شناخته می‌شود و شخصیت واقعی افراد در مواجهه با سختی‌ها و آزمون‌ها آشکار می‌گردد.

وی با استناد به آیه ۱۴۲ سوره آل‌عمران «أَمْ حَسِبْتُمْ أَنْ تَدْخُلُوا الْجَنَّةَ وَ لَمَّا یَعْلَمِ اللَّهُ الَّذِینَ جَاهَدُوا مِنکُمْ وَ یَعْلَمَ الصَّابِرِینَ» افزود: خداوند متعال به مؤمنان هشدار می‌دهد که ورود به بهشت تنها با ادعای ایمان ممکن نیست، بلکه مجاهدت، صبر و موفقیت در آزمون‌های الهی معیار سنجش ایمان حقیقی انسان‌هاست.

منافقان؛ گرفتار مُهر خوردگی قلب و ناتوان از درک حقیقت

این استاد حوزه علمیه با اشاره به آیه سوم سوره منافقون گفت: خداوند درباره منافقان می‌فرماید: «آمَنُوا ثُمَّ کَفَرُوا فَطُبِعَ عَلَیٰ قُلُوبِهِمْ فَهُمْ لَا یَفْقَهُونَ»؛ آنان ابتدا ایمان آوردند اما سپس راه کفر را پیمودند و در نتیجه بر دل‌هایشان مهر زده شد و قدرت فهم حقیقت را از دست دادند.

وی تصریح کرد: هنگامی که قلب انسان بر اثر انحراف و گناه مُهر بخورد، سخن حق دیگر در آن اثر نمی‌کند؛ همان‌گونه که سخنان و مواعظ امام حسین علیه‌السلام در دل‌های مردم کوفه نفوذ نکرد. این در حالی است که علم امام معصوم متصل به علم الهی است و بر گذشته، حال و آینده اشراف دارد.

ایمان ظاهری کوفیان و آشکار شدن کفر باطنی در آزمون دنیا

عضو مجلس خبرگان رهبری با تبیین مفهوم «الکفر بعد الایمان» اظهار داشت: مردم کوفه دارای ایمان ظاهری بودند، اما با مشاهده جلوه‌های اندک دنیا، دست به جنایتی بزرگ زدند و در آزمون‌های الهی، رذالت و کفر پنهان آنان آشکار شد.

وی «الفسق بعد التقوی» را از مصادیق سوءعاقبت دانست و افزود: دلبستگی تدریجی به دنیا، انسان را آرام‌آرام از مسیر تقوا خارج کرده و به وادی فسق و گناه سوق می‌دهد.

آثار تدریجی گناه بر قلب انسان

این استاد حوزه علمیه با بیان اینکه گناه آثار تدریجی اما عمیقی بر روح انسان برجای می‌گذارد، خاطرنشان کرد: گناه در ابتدا تنها نقطه‌ای تاریک بر قلب انسان ایجاد می‌کند و اگر با توبه و بازگشت به خداوند پاک نشود، این تاریکی سراسر دل را فرا می‌گیرد.

وی با استناد به حدیثی از امام صادق علیه‌السلام گفت: «إذا أذنب الرجل خرج فی قلبه نکتة سوداء، فإن تاب انمحت، و إن زاد زادت حتی تغلب علی قلبه، فلا یفلح بعدها أبداً.» «هرگاه انسان مرتکب گناه شود، نقطه‌ای سیاه در قلب او پدید می‌آید و اگر توبه کند، آن لکه از بین می‌رود؛ اما استمرار در گناه موجب گسترش آن می‌شود تا جایی که تمام قلب را فرا گرفته و انسان را از رستگاری محروم می‌سازد.»

حجت‌الاسلام والمسلمین توکل تأکید کرد: صفات نفسانی و ویژگی‌های درونی انسان به تدریج و در طول زمان ظهور می‌کنند و حقیقت افراد در استمرار رفتارها و انتخاب‌های آنان نمایان می‌شود.

استمرار در گناه، زمینه تکذیب آیات الهی را فراهم می‌کند

وی با اشاره به آیه دهم سوره روم بیان کرد: خداوند می‌فرماید: «ثُمَّ کَانَ عَاقِبَةَ الَّذِینَ أَسَاءُوا السُّوأَیٰ أَنْ کَذَّبُوا بِآیَاتِ اللَّهِ وَ کَانُوا بِهَا یَسْتَهْزِئُونَ»؛ سرانجام کسانی که در انجام اعمال زشت اصرار ورزیدند، به جایی رسید که آیات الهی را تکذیب کرده و مورد تمسخر قرار دادند.

هشدار امام کاظم(ع) درباره عواقب نافرمانی خداوند

حجت‌الاسلام والمسلمین توکل با اشاره به حدیثی از امام موسی کاظم علیه‌السلام اظهار کرد: «إنَّ للّه ِِ عزّ و جلّ فی کلّ یومٍ و لیلةٍ مُنادِیاً یُنادِی مَهلاً مَهلاً عِبادَ اللّه ِعن معاصِی اللّه فلولا بَهائمُ رُتَّعٌ و صِبْیَةٌ رُضَّعٌ و شُیوخٌ رُکَّعٌ لَصُبَّ علَیکُمُ العَذابُ صَبّاً تُرَضُّونَ بهِ رَضّاً.» خداوند متعال در هر شبانه‌روز بندگان خود را از گناه و نافرمانی برحذر می‌دارد و اگر وجود حیوانات، کودکان شیرخوار و سالمندان اهل عبادت نبود، عذاب الهی بر گناهکاران نازل می‌شد.

وی افزود: انسان باید با بصیرت و مراقبت دائمی، اعمال و رفتار خود را مورد توجه قرار دهد و از آثار و پیامدهای گناه غافل نباشد.

ضرورت رعایت حدود الهی و پرهیز از غفلت

این استاد حوزه علمیه با اشاره به آیه ۲۲۹ سوره بقره گفت: خداوند حلال و حرام را مشخص کرده و فرموده است: «تِلْکَ حُدُودُ اللَّهِ فَلَا تَعْتَدُوهَا»؛ این‌ها مرزهای الهی هستند و انسان نباید از آن‌ها تجاوز کند.

عضو مجلس خبرگان رهبری در ادامه تأکید کرد: مؤمنان باید از صبر و مهلت الهی غافل نشوند، زیرا فرصت دادن خداوند به معنای رضایت او از رفتار انسان نیست، بلکه فرصتی برای بازگشت و بیداری از خواب غفلت محسوب می‌شود.

مهلت الهی برای کافران، نشانه رضایت خداوند نیست

حجت‌الاسلام والمسلمین سیدرحیم توکل در ادامه با استناد به آیه ۱۷۸ سوره آل‌عمران خاطرنشان کرد: خداوند می‌فرماید: «وَلَا یَحْسَبَنَّ الَّذِینَ کَفَرُوا أَنَّمَا نُمْلِی لَهُمْ خَیْرٌ لِأَنْفُسِهِمْ إِنَّمَا نُمْلِی لَهُمْ لِیَزْدَادُوا إِثْمًا وَلَهُمْ عَذَابٌ مُهِینٌ»؛ کافران گمان نکنند مهلتی که به آنان داده می‌شود به سودشان است، بلکه این فرصت برای افزایش گناهان آنان است و در نهایت عذابی خوارکننده در انتظارشان خواهد بود.

وی بر ضرورت مراقبت از اعمال، حفظ تقوا و استفاده از فرصت توبه و بازگشت به درگاه الهی تأکید کرد و گفت: انسان باید همواره با چشمانی باز و قلبی بیدار، مراقب رفتار و عملکرد خود باشد تا گرفتار سوءعاقبت و دوری از رحمت الهی نشود.

گناهان و ظلم، مهم‌ترین عوامل عاقبت‌به‌شری هستند

حجت‌الاسلام والمسلمین توکل با اشاره به آثار و پیامدهای گناه در زندگی انسان، گناهان را از مهم‌ترین عوامل عاقبت‌به‌شری دانست و تأکید کرد: هرچه میزان گناه در زندگی انسان افزایش یابد، برخورد و عقوبت الهی نیز سنگین‌تر خواهد شد.

وی با بیان اینکه «ذنب» یا گناه از بالاترین عوامل سقوط معنوی و عاقبت‌به‌شری انسان است، اظهار کرد: بالاتر از گناه، ظلم قرار دارد و در میان انواع ظلم، ظلم به بندگان خدا از جایگاه ویژه‌ای برخوردار است. بدترین و سنگین‌ترین نوع ظلم نیز ستم به مظلومی است که هیچ یاوری جز خداوند متعال ندارد.

دعای مظلوم بی‌پاسخ نمی‌ماند

عضو مجلس خبرگان رهبری افزود: اگر مظلومی دست نیاز و استغاثه به سوی آسمان بلند کند، بی‌تردید این دست خالی بازنخواهد گشت و خداوند متعال دادخواهی او را خواهد کرد.

این استاد اخلاق با استناد به آیات قرآن کریم، یکی از مهم‌ترین مواعظ الهی را قیام و حرکت برای خدا دانست و گفت: خداوند در سوره سبأ می‌فرماید: «قُلْ إِنَّمَا أَعِظُکُمْ بِوَاحِدَةٍ أَنْ تَقُومُوا لِلَّهِ»؛ بگو شما را تنها به یک چیز اندرز می‌دهم و آن اینکه برای خدا قیام کنید.

کار برای خدا؛ راه رسیدن به آرزوها

این استاد حوزه علمیه با تأکید بر ضرورت اخلاص در عمل تصریح کرد: انسان باید همه کارهای خود را تنها برای رضای الهی انجام دهد. اگر کسی برای رسیدن به اهداف خود از مسیر گناه وارد شود، زودتر از آنچه تصور می‌کند با آنچه از آن هراس دارد مواجه خواهد شد و دیرتر به آرزوها و خواسته‌های خود دست خواهد یافت.

وی در این زمینه به فرمایشی از امام حسین(ع) اشاره کرد و گفت: آن حضرت می‌فرمایند: «مَنْ حَاوَلَ أَمْراً بِمَعْصِیَةِ اللَّهِ کَانَ أَفْوَتَ لِمَا یَرْجُو وَأَسْرَعَ لِمَا یَحْذَرُ»؛ هرکس بخواهد از راه گناه به هدفی دست یابد، آنچه را امید رسیدن به آن دارد سریع‌تر از دست می‌دهد و زودتر به آنچه از آن می‌ترسد گرفتار می‌شود.

حجت‌الاسلام والمسلمین توکل در ادامه خاطرنشان کرد: خداوند متعال قادر مطلق و تدبیرکننده همه امور عالم است و هرگاه انسان در مسیر الهی حرکت کند، دست قدرت و عزت خداوند او را به مقاصد و آرزوهای مشروعش خواهد رساند.

آثار ویرانگر گناه بر روح و شخصیت انسان

وی در بخش دیگری از سخنان خود به آثار معنوی و اخلاقی گناه پرداخت و اظهار کرد: گناه تنها یک عمل ظاهری نیست، بلکه آثار مخربی بر روح و باطن انسان بر جای می‌گذارد.

عضو مجلس خبرگان رهبری ادامه داد: در گناه ظلمت و تاریکی وجود دارد و انسان گناهکار نیز به تدریج دچار تاریکی باطنی می‌شود. همچنین گناه دارای نوعی آلودگی و تعفن معنوی است که باطن انسان را آلوده می‌کند.

این استاد حوزه افزود: در روایات آمده است که خداوند برای حفظ آبروی انسان، پرده‌هایی بر او قرار داده است تا در میان مردم رسوا نشود؛ اما با هر گناه، یکی از این پرده‌ها آسیب می‌بیند و زمینه رسوایی و سقوط معنوی فرد فراهم می‌شود.

هشدار قرآن کریم درباره خوردن مال یتیم

عضو مجلس خبرگان رهبری با اشاره به آیه دهم سوره نساء گفت: خداوند درباره کسانی که اموال یتیمان را به ناحق تصرف می‌کنند، هشدار شدیدی داده و می‌فرماید: «إِنَّ الَّذِینَ یَأْکُلُونَ أَمْوَالَ الْیَتَامَیٰ ظُلْمًا إِنَّمَا یَأْکُلُونَ فِی بُطُونِهِمْ نَارًا وَسَیَصْلَوْنَ سَعِیرًا»؛ کسانی که اموال یتیمان را از روی ستم می‌خورند، در حقیقت آتش در درون خود فرو می‌برند و به زودی در آتش سوزان گرفتار خواهند شد.

گناه و کاهش عقلانیت انسان

وی همچنین به آثار گناه بر عقل و قدرت تشخیص انسان اشاره کرد و افزود: در روایتی از پیامبر اکرم(ص) آمده است: «مَن قارَفَ ذَنباً فارَقَهُ عَقلٌ لا یَرجِعُ إلَیهِ أبداً»؛ هر کس مرتکب گناهی شود، بخشی از عقل و خرد از او جدا می‌شود و دیگر به او بازنمی‌گردد. این روایت نشانه تأثیر عمیق گناه بر قدرت تصمیم‌گیری، بصیرت و تشخیص صحیح انسان است.

سه گروهی که امیدی به نجات آنان نیست

حجت‌الاسلام والمسلمین توکل در پایان با اشاره به روایتی از امام صادق(ع) درباره برخی از گناهکاران اظهار کرد: آن حضرت می‌فرمایند: «إِنِّی لَأَرْجُو اَلنَّجَاةَ لِهَذِهِ اَلْأُمَّةِ لِمَنْ عَرَفَ حَقَّنَا مِنْهُمْ إِلاَّ لِأَحَدِ ثَلاَثَةٍ صَاحِبِ سُلْطَانٍ جَائِرٍ وَ صَاحِبِ هَوًی وَ اَلْفَاسِقِ اَلْمُعْلِنِ.» «من برای همه افراد این امت که حق ما را بشناسند امید نجات دارم، مگر برای سه گروه، نخستین گروه همراهان و حامیان حاکمان ستمگر هستند، گروه دوم افرادی‌اند که اسیر هوا و هوس‌های نفسانی شده‌اند و گروه سوم کسانی هستند که آشکارا و بدون پروا مرتکب گناه می‌شوند.

وی در پایان تأکید کرد: انسان مؤمن باید همواره از گناه، ظلم و پیروی از هوای نفس پرهیز کند و مسیر زندگی خود را بر پایه تقوا، اخلاص و بندگی خداوند بنا نهد تا از عاقبت‌به‌شری در امان بماند.

انتهای پیام/

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha